 |
# taz.de -- Türkiye'den göç: „Aynı hatayı sığınmacılarla yapıyoruz�… |
|
|
|
> Yönetmen Çağdaş Yüksel, 60'lı yıllarda Almanya'ya gelen ilk kuşak mis… |
|
> işçileri konu alan ve yapım aşamasında olan „Gleis 11 (Peron 11)“ ad… |
|
> belgeseli üzerine konuştuk. |
|
|
 |
Bild: Rejisörün dedesi ve ailesi. |
|
|
|
Siyaset ve Sosyal Bilimler öğrencisi olan Çağdaş Yüksel (23), 1966 |
|
senesinde dedesinin misafir işçi olarak Adana'dan Mönchengladbach'a geldiği |
|
yaşta. Çağdaş dedesini hiç tanımamış. 2015'te çektiği „Asyland“in… |
|
ikinci filmi „Peron 11“ ile Yüksel, dedesinin ve diğer misafir işçilerin |
|
hikayesinin peşine düşüyor. Türkçe ve Almanca olarak yayınlanacak olan |
|
belgesel 2018 ilkbaharında sinema salonlarına gelecek. |
|
|
|
## taz: Almanya 1961-1973 yılları arasında 2 milyonun üzerinde insanı |
|
misafir işçi olarak kabul etti. Bu konuya dair Şamdereli Kardeşler'in |
|
çektiği „Almanya“ adlı örneğinin dışında çok fazla sinema ve belge… |
|
yok. Bunun sebebi nedir? |
|
|
|
Çağdaş Yüksel: Özellikle sanat alanında göçmen kültürünün işlediği |
|
nitelikli eserlerin artması zaman alan bir süreç. Üzerinde uzun süre |
|
araştırma yapmanız gerekiyor. Bu konuda yapılan çalışmalar birbirini |
|
besliyor ve sayıyı doğal olarak arttırıyor. Elbette Fatih Akın gibi |
|
örnekler var ama sayı tabi ki az. O yüzden bir şekilde ilk adımı atmanız |
|
gerekiyor. |
|
|
|
## Şu an „Peron 11“ ile tam da bunu yapıyorsunuz. Bu konuyu ele almanız�… |
|
sebebi nedir? |
|
|
|
Ben dedemi hiç tanımadım ve o nesilden olanların çoğu artık çok uzun y�… |
|
yaşamayacak. Onca hikayenin kaybolup gitmesi üzücü olurdu. Her biri |
|
hikayelerini anlatmaya başlamadan önce gülümsemeye başlıyorlar. |
|
|
|
## Hikayelerden hiç aklınızda kalan var mı? |
|
|
|
Var. Bir tanesinde, trenle gelen işçilere trenin Demir Perde'nin yakınından |
|
geçeceği söyleniyor. Bu insanlar saatlerce trenin pencerelerinden sağlı |
|
sollu dışarı bakarak demir bir perde arıyorlar ve bulamıyorlar. Bu o kadar |
|
şirin ki. Araştırma, tıpkı nostaljik bir kahve sohbeti gibi. |
|
|
|
## O dönemden kalma olumsuz anılar da var mı? |
|
|
|
Elbette, birçok insan ayrımcılık ve ırkçılığı çok iyi anımsıyor. 1… |
|
senesinde gerçekleştirilen bir anket, Almanya halkının sadece yüzde |
|
27'sinin misafir işçilere olumlu baktığı görünüyor. Göç, toplumsal ol… |
|
kabul gören bir olgu değilmiş. İlk etapta ekonomik faktörler göz önünde |
|
bulunduruluyormuş. |
|
|
|
## Filmin isminde nasıl karar kıldınız? |
|
|
|
İstanbul Sirkeci garından kalkan ilk trenlerin Münih tren garındaki 11 |
|
numaralı peronda durduğunu okudum. İyi planlanmış bir yolculuğun ardından |
|
bu insanlar 11 numaralı perona varmışlar ama sonrasında ne olacağını kim… |
|
bilmiyormuş. |
|
|
|
## Alman devletinin zamanıda misafir işçilere yaklaşımını nasıl |
|
değerlendiriyorsunuz? Gözünüze çarpan, etkisi bugüne dek süren hatalar v… |
|
mı? |
|
|
|
İnsanlar zamanında toplu konaklama tesislerine tıkıştırıldılar. Şu and… |
|
aynı hatayı sığınmacılarla yapıyoruz: Daracık alanlarda 500 insan bir a… |
|
kalıyor. Entegrasyonun bu şartlar altında kolay gerçekleşemeyeceğini |
|
anlayabilmek için sosyolog olmak gerekmiyor. |
|
|
|
Duisburg-Marxloh, Berlin-Kreuzberg gibi yerler şu anda birer kültürel zirve |
|
haline gelmiş olabilir. Misafir işçilik aynı zamanda Türkiye için de bir |
|
kalkınma faktörüydü. O dönemde Almanya'dan Türkiye'ye ciddi bir para akı… |
|
oldu. Bu yüzden ben şuna inanıyorum: Bunun parçası olan hiç kimse ne |
|
yaptıklarını ve bu işin sonunun nereye varacağını bilmiyorlardı. |
|
|
|
## Yabancılık hissi hem „Asyland“ filminde, hem de „Peron 11“de önem… |
|
rol oynuyor. Bu toplumun içine doğmuş olmalarına rağmen birçok genç, |
|
kendini yabancı gibi hissediyor. İlk neslin sahip olduğu yabancılık hissi |
|
ile bunun farkı nedir? |
|
|
|
Sanıyorum ırkçılık ve ayrımcılık deneyimleri ve Türkiye'ye yakın olma |
|
isteği arasında bir bağ mevcut. Bence Almanya'da yaşayan, burada doğup |
|
büyümüş ve henüz asla Türkiye'de yaşamamış çok sayıda insan, Türkiy… |
|
ilgili pek bilgi sahibi değil. Fakat kendilerini burada belki de dışlanmış |
|
hissettikleri için Türkiye'ye karşı bir çekim hissediyorlar. Bu ciddiye |
|
alınması gereken bir durum. Ve böyle insanları- buna aşırı sağcı AfD |
|
seçmeni de dahil- etiketleyip toplumun dışına itmenin doğru olmadığını |
|
düşünüyorum. Bunlar genel hatlarıyla ilk nesilden daha farklı tecrübeler. |
|
|
|
## Çekimlerde hangi aşamadasınız? [1][Fragman bitmiş bile]. |
|
|
|
Prodüksiyon aşamasına henüz geçmedik, ben araştırma konusuna çok önem |
|
veriyorum. Özellikle içinden geçtiğimiz süreçte bu ve benzeri konular risk |
|
barındırıyor: Bana sıkça filmin ardında hangi ismin yer aldığı, siyasi |
|
etkilerin söz konusu olup olmadığı soruluyor. Mevcut politik durumu |
|
hikayeden uzak tutabilmek, türlü hikayeler dinlemek ve baş karakterler |
|
seçebilmek için araştırma aşamasına çok fazla zaman ayırdım ve hala |
|
ayırıyorum. |
|
|
|
## Yani bir çok insan bu film aracılığı ile siyasi bir tartışma amacı |
|
güttüğünüz kanısında mı? |
|
|
|
Evet, kesinlikle. Şu sıralar bir Almanya Türk'ü olarak gittiğin her yerde, |
|
hem Almanlar, hem de Türkler tarafından siyasi görüşüne dair sorularla |
|
karşılaşıyorsun. Erdoğan'ı destekliyor musun, ona karşı mısın? Misafi… |
|
hareketi de güncel siyasetle veya AB ilişkileri ile ilgilenmiyor. En başta |
|
ilgilendikleri konu ilk neslin deneyimleri ve hisleri. |
|
|
|
## Bu şartlar altında çalışırken zorlanıyor musunuz? |
|
|
|
Güzel, nostaljik bir film çekmek istiyorsunuz fakat insanlar Facebook'ta şu |
|
gibi şeyler yazıyor: Bu projenin ardında hangi oluşum var, kiminle |
|
işbirliği içindesin? Ben de kendi kendime şunu diyorum: Sakin olur musun? |
|
Crowdfunding ile finanse ediyorum. Tam da filmi televizyon kanalları, özel |
|
şirketler veya siyasi düşüncelerle finanse etmemek için yapıyorum. |
|
|
|
## Araştırmanız esnasında başka ne gibi çıkarımlara vardınız? |
|
|
|
Her şeyin salt olumsuz olmadığını, birçok güzel hikayenin de var olduğu… |
|
gördüm. Alman-Türk dostluğu o kadar değerli ki, bu siyasi aktörler |
|
sebebiyle yok etmeye değmez. |
|
|
|
… |
|
|
|
„Peron 11“in 2018'in ilkbaharında Almanya'daki sinemalarda gösterime |
|
girmesi planlanıyor. 30 Temmuz tarihine dek [2][Crowdfunding] yoluyla |
|
kaynak aramaya devam edecek. |
|
|
|
12 Jul 2017 |
|
|
|
## LINKS |
|
|
 |
[1] https://www.facebook.com/pg/gleiself/videos/?ref=page_internal |
|
[2] https://www.startnext.com/gleis11 |
|
|
|
## TAGS |
|
|
|
taz.gazete |
|
Kültür |
|
taz.gazete |
|
taz.gazete |
|
|
|
## ARTIKEL ZUM THEMA |
|
|
|
Migration aus der Türkei: Keine Baklava ohne „Gastarbeiter“ |
|
|
|
Çağdaş Yüksel dreht einen Dokumentarfilm über Deutschlands erste |
|
„Gastarbeiter“. Er soll, wenn das Crowdfunding erfolgreich ist, 2018 in die |
|
Kinos kommen. |
