 |
# taz.de -- Mardin'de Diyanet'e Kilise: Süryanilerin bitmeyen hukuk çilesi |
|
|
|
> Türkiye'de yaşayan gayrimüslimlerin ibadet ve eğitim gibi temel hakları |
|
> hep kısıtlıydı. 2012 yılında çıkan Büyükşehir Yasası'yla Süryani… |
|
> ibadet yerleri Diyanet'e devredildi. |
|
|
 |
Bild: Hukuki açıdan Türkiye'deki kilise ve manastırlar için tarihin en kö… |
|
|
|
Mardin'deki Süryani topluluklarına ait kiliseler, manastırlar, |
|
mezarlıkların kullanım hakları Diyanet İşleri Başkanlığı'na verildi. |
|
Geçtiğimiz günlerde ise İçişleri Bakanlığı tahsisi Diyanetten alarak |
|
hazineye devretti. Türkiye'de yaşayan Süryaniler, kendi kilisesinde ibadet |
|
edebilmek için feryat ediyor. |
|
|
|
2012 yılında yürürlüğe giren Büyükşehir Yasası ile bazı idare kuruml… |
|
kapatıldı ve bu kurumların mülkleri başka kurumlara dağıtıldı. Mardin'… |
|
büyükşehir olması da Süryani topluluklarına ait mülklerin kullanımının |
|
Diyanete devrine yol hazırladı. Mardin Valiliği konunun muhatabı olmasına |
|
rağmen açıklama yapmamıştı. Geçtiğimiz günlerde ise İçişleri Bakanl… |
|
gelen emirle valilik geri adım atarak kararı iptal etti. İlgili mülkler |
|
tekrar hazineye geçti. Diyanete tahsis kararı iptal edilse de Süryanilere |
|
ait mülklerin kullanımının kime verileceği İçişleri Bakanlığının in… |
|
kalmış durumda. |
|
|
|
## Tahsis kararı iptal edildi, mülkiyet sorunu devam ediyor |
|
|
|
Türkiye'deki en büyük Süryani Vakıflarından biri olan Mor Gabriel Manast�… |
|
Vakfı Başkanı Kuryakos Ergün, kararın iptal edilmesinin sorunu ortadan |
|
kaldırmadığına dikkat çekti. Ergün, yıllardır kendilerine ait olan |
|
ibadethanelerin tapularının halen hazine üzerine tescilli olduğunu ve bu |
|
kararı ortadan kaldırılarak tapuların Vakfa iadesini istedi. |
|
|
|
“Kilise ve manastırlarımız hukuki olarak tarihinin en kötü dönemini |
|
yaşıyor“ dedi. Hukuki süreç Süryaniler için bitmeyen bir çileye dönm�… |
|
durumda. |
|
|
|
## Mardin Kutsal Toprakları |
|
|
|
Süryaniler, Türkiye'deki en eski gayrimüslim topluluklarından biridir. |
|
Günümüzde Türkiye'de çoğunluğu İstanbul’da olmak üzere Şırnak, Ant… |
|
Adıyaman, Hakkari, Diyarvakir ve Mardin'de yaşayan 35 bin civarında Süryani |
|
nüfusu olduğu tahmin ediliyor. |
|
|
|
Mardin'in Midyat ilçesi ve çevresinde yaklaşık 3 bin Süryani yaşıyor. |
|
Süryanilerin kutsal toprakları olan bu bölgede yüzlerce kiliseleri |
|
bulunuyor. Mor Gabriel Manastırı gibi en önemli dini merkezleri Mardin'de. |
|
|
|
## Lozan'da tanınan hakların kullanımına izin verilmedi |
|
|
|
Türkiye'de gayrimüslim yurttaşların, ibadet ve eğitim gibi temel hak ve |
|
hürriyetleri Lozan Antlaşmasıyla güvence altında. Fakat devlet, |
|
Süryanilerin bu haklarını kullanmalarına neredeyse hiçbir zaman izin |
|
vermedi. Mülkiyet, eğitim ve kilise sorunu, Süryaniler için bitmek bilmeyen |
|
bir çile oldu. |
|
|
|
Süryaniler, en önemli dini merkezlerinden biri olan Mor Gabriel Manasti’nin |
|
kendilerine ait olduğunu ispatlamak için yıllarca mücadele ettiler. Açılan |
|
davaların ardından 2013 yılında AKP, büyük demokrasi nutukları eşliğin… |
|
törenle Mor Gabriel Manastırının mülklerini iade ettiğini açıklasa da i… |
|
ettiği sadece tapuların bir kısmıydı. Davalar AHIM’de halen devam ediyor. |
|
|
|
## Devlet vergi alıyor ama okul açmıyor |
|
|
|
Süryaniler, kendi dilleri olan Süryanice'nin yaşaması için okul açmak |
|
istediler. Ancak sadece İstanbulda olmak üzere Anaokulu açabildiler. Vergi |
|
verdikleri devlet okul ihtiyaçlarını karşılamadığından, okullarını el… |
|
ele topladıkları bağışlarla ayakta tutmaya çalışıyorlar. |
|
|
|
Süryaniler, dini bir cemaat olduklarını kabul ettirdikten sonra devleti bir |
|
kiliseleri olması gerektiğine zar zor ikna etti. Cemaatin en yoğun olduğu |
|
İstanbul’da bir kilise yapılmasına izin verildi. Eski İtalyan mezarlığı |
|
olarak da bilinen Yeşilköy'deki Katolik Mezarlığı İBB tarafından geçti�… |
|
yıllarda Süryani Cemaati'ne tahsis edildi. Fakat arazinin başka bir cemaate |
|
ait bir mezarlık olduğu ortaya çıktı. Devlet ise sorunu çözmek yerine iki |
|
cemaati karşı karşıya getirdi. Hak kullanımı yereldeki insanların insaf�… |
|
bırakıldı. |
|
|
|
Türkiye'de gayrimüslim cemaat vakıflarının mülk edinme hakları 15 yıl |
|
öncesine kadar yasaktı. Yasak süresince bu araziler Süryani Vakıflarının |
|
elinden alındı. Süryanilere ait olduğu bilinen yerlerin Süryaniler |
|
tarafından kullanımına devlet yetkilileri, korucular veya köylüler |
|
tarafından izin vermedi. |
|
|
|
Bazı yerlerde ise köylüler ve köy muhtarları bu arazilerin Süryanilerin |
|
kullanımında kalmasına el uzatmadı. Süryaniler yıllardır arazilerini, |
|
kiliselerini ve manastırlarını kullanabilseler de, bir yandan da tapularını |
|
almak için davalar açıyordu. |
|
|
|
## Yıllardır süren davalar |
|
|
|
Türkiye’deki hangi gayrimüslim vakfına giderseniz gidin, kesinlikle |
|
yıllardır uğraştıkları bir mülk davası vardır. Ermeni, Rum veya Sürya… |
|
avukatlardan hangisinin ofisine giderseniz sararmış, daktilo yazısı |
|
kullanılmış kağıtlardan oluşan yüzlerce klasör bulabilirsiniz. Gayrimü… |
|
vakıfları, yaklaşık 10 yıldır mülklerini geri almaya çalışıyor. |
|
|
|
7 Jul 2017 |
|
|
|
## AUTOREN |
|
|
 |
Uygar Gültekin |
|
|
|
## TAGS |
|
|
|
taz.gazete |
|
Toplum |
|
taz.gazete |
|
taz.gazete |
|
|
|
## ARTIKEL ZUM THEMA |
